Πώς βρέθηκε στο Γιοχάνεσμπουργκ το πρωτοποριακό ηλεκτρικό αυτοκίνητο της Σύρου

Δύο ξεχωριστά κεφάλαια της ιστορίας της ηλεκτροκίνησης συναντιούνται. Πώς βρέθηκε στο Γιοχάνεσμπουργκ το πρωτοποριακό ηλεκτρικό αυτοκίνητο της Σύρου

Πολύ πριν η ηλεκτροκίνηση αποτελέσει μέρος της καθημερινότητάς μας, η Σύρος είχε γράψει το δικό της κεφάλαιο στην ιστορία της. Το μικρό Enfield 8000, συνδεδεμένο με την επιχειρηματική πρωτοβουλία του Γιάννη Γουλανδρή και τη βιομηχανική παράδοση της Ερμούπολης, αποτέλεσε ένα τολμηρό εγχείρημα στις αρχές της δεκαετίας του 1970.

Παρά τις προσδοκίες, το αυτοκίνητο δεν απέκτησε τότε άδεια πώλησης στην Ελλάδα και τα οχήματα κατευθύνθηκαν στο εξωτερικό, κυρίως στη M. Βρετανία. Η σύντομη ζωή του εγχειρήματος άφησε πίσω της ελάχιστα αυτοκίνητα, που σήμερα αποτελούν πολύτιμα τεκμήρια της βιομηχανικής ιστορίας του ελληνικού νησιού. Από τα 123 αυτοκίνητα που παρήχθησαν στο εργοστάσιο του Νεωρίου, μέχρι και το κλείσιμό του –ακριβώς μισό αιώνα πριν–, 12 μονάδες είχαν εξαχθεί στη Νότια Αφρική.

Ενα από τα 12 αυτά Enfield 8000 κατάφερε να διασωθεί και εκτίθεται σήμερα στο Μουσείο Μεταφορών James Hall, στο Γιοχάνεσμπουργκ. Σύμφωνα με το Energize, ένα νοτιοαφρικανικό μέσο ενημέρωσης με ειδίκευση στην ενέργεια, το αυτοκίνητο εισήχθη στη Νότια Αφρική το 1974 από τη Haggie Rand, βιομηχανία συρμάτων και συρματόσχοινων, για την προώθηση ενός προγράμματος μπαταριών. Εν συνεχεία, το 1994 αξιοποιήθηκε στο πρόγραμμα ηλεκτροκίνησης της Eskom, της κρατικής επιχείρησης ηλεκτρισμού της χώρας, η οποία αργότερα το δώρισε στο μουσείο.

Πρωτοπορία χωρίς συνέχεια
Δίπλα του σήμερα σταθμεύει το πενταθέσιο ηλεκτρικό Joule της Optimal Energy. Η εταιρεία ιδρύθηκε στο Κέιπ Τάουν το 2005 και έκλεισε τον Ιούνιο του 2012. Το Joule είχε σχεδιαστεί εξαρχής ως αμιγώς ηλεκτρικό αυτοκίνητο καθημερινής χρήσης. Στην πενταθέσια εκδοχή που παρουσιάστηκε το 2010 στη Γενεύη, οι προδιαγραφές του προέβλεπαν ηλεκτροκινητήρα ισχύος 75 kW (102 PS) και μπαταρία ιόντων λιθίου χωρητικότητας 36 kWh. Η επίσημη τιμή της αυτονομίας έφτανε τα 230 χλμ. στον παλαιότερο ευρωπαϊκό κύκλο δοκιμών NEDC και τα 300 χλμ. στον αμερικανικό κύκλο αστικής οδήγησης UDDS, τιμές απολύτως ικανοποιητικές με τα τότε δεδομένα της τεχνολογίας των ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Με την υπογραφή του Νοτιοαφρικανού σχεδιαστή Κιθ Χέλφετ και τη συμβολή του ιταλικού οίκου Zagato στην εξέλιξη του πρωτοτύπου, το Joule εξέφραζε τη φιλοδοξία να αποτελέσει ένα πρακτικό ηλεκτρικό αυτοκίνητο για όλη την οικογένεια, όμως τελικά δεν έφτασε στη μαζική παραγωγή.

Το Enfield 8000 του 1974, το πρώτο αμιγώς ηλεκτρικό αυτοκίνητο στη Νότια Αφρική (φωτογραφία: James Hall Museum of Transport).
Σήμερα, η γειτνίαση των δύο οχημάτων στο μουσείο προσφέρεται για έναν παραλληλισμό –διαφορετικές εποχές και τόποι, αλλά κοινή προσπάθεια των εμπνευστών των δύο οχημάτων να προηγηθούν των εξελίξεων στην αυτοκίνηση. Η Νότια Αφρική συμπληρώνει 102 χρόνια κατασκευής αυτοκινήτων, εντούτοις.

Το Joule και το Enfield: μια υπενθύμιση της ιστορίας της ηλεκτροκίνησης στη Νότια Αφρική (φωτογραφία: James Hall Museum of Transport).
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Energize, δεν παράγει ακόμα αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα και τα περισσότερα από 50 ηλεκτρικά μοντέλα που σήμερα διατίθενται στη χώρα είναι όλα εισαγόμενα. Το άρθρο επισημαίνει επίσης πως η Νότια Αφρική προσφέρει πλέον φορολογικά κίνητρα για επενδύσεις στην αυτοκίνηση μηδενικών εκπομπών. Για τον Χάιτεν Πάρμαρ, εκτελεστικό διευθυντή της The Electric Mission, μιας μη κερδοσκοπικής οργάνωσης που προωθεί την ηλεκτροκίνηση και τις βιώσιμες μεταφορές, η πρόκληση είναι να μετατραπεί αυτή η ιστορική εμπειρία σε εγχώρια παραγωγή ηλεκτρικών οχημάτων. Το συριανό Enfield και το νοτιοαφρικανικό Joule θυμίζουν ότι η αφετηρία υπάρχει εδώ και δεκαετίες. Θα μπορούσε άραγε και στη χώρα μας να υπάρξει μια συνέχεια, έστω και για ένα μικρό ηλεκτρικό όχημα για αστική χρήση.

Πηγη: kathimerini.gr